11 अल-उसूल अस-सलासा (ईमान के हो?)
दोस्रो स्तर: ईमान, र यो सत्तरीभन्दा बढी शाखाहरूको हो, त्यसैले यसको सबैभन्दा उच्च शाखा ला इलाहा इल्लल्लाह भन्नु हो, र सबैभन्दा तल्लो शाखा बाटोबाट तकलिफदायी कुरा हटाउनु हो, र लाज पनि ईमानको एउटा शाखा हो।
र यसका आधारहरू छ छन्:
तिमीले अल्लाह, उहाँका फरिश्ताहरू, उहाँका किताबहरू, उहाँका रसूलहरू, र आखिरतको दिनमाथि ईमान ल्याउनु, र अल्लाहबाट राम्रो र नराम्रो दुवै क़दरमाथि ईमान ल्याउनु।
र यी छ आधारहरूको दलील अल्लाह तआलाको यो वचन हो:
﴿يْسَ الْبِرَّ أَن تُوَلُّوا وُجُوهَكُمْ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَلَٰكِنَّ الْبِرَّ مَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَالْمَلَائِكَةِ وَالْكِتَابِ وَالنَّبِيِّينَ ﴾ (नेकी यो होइन कि तिमीहरूले आफ्ना मुख पूर्व र पश्चिमतिर फर्काऊ, बरु नेकी त्यो हो जसले अल्लाह, आखिरतको दिन, फरिश्ताहरू, किताब र नबीहरूमाथि ईमान ल्यायो)।
र क़दरको दलील अल्लाह तआलाको यो वचन हो: ﴿إِنَّا كُلَّ شَيْءٍ خَلَقْنَاهُ بِقَدَرٍ (49)﴾ (बेशक हामीले हरेक चिज एउटा तक़दीरसाथ सृष्टि गर्यौं)।
दोस्रो स्तर: ईमान
भाषिक रूपमा: यो स्वीकृति हो।
शरई रूपमा: यो जिब्रोले वचन, दिलले विश्वास र अंगहरू र आधारहरूले कर्म हो -अर्थात् दिलले पनि-, जुन आज्ञापालनले बढ्छ र नाफरमानीले घट्छ।
त्यसैले शरई रूपमा ईमानमा पाँच कुरा आवश्यक हुन्छन्।
यदि तीमध्ये एउटा पनि खामी भयो भने ऊ अहलुस्सुन्नाह वल जमाअतको ईमानको परिभाषाबाट बाहिर जान्छ।
यी पाँच कुराहरूको दलील के हो?
आप ﷺ ले भन्नुभयो: فَأَعْلاها: قَوْلُ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ (यसको सबैभन्दा उच्च भाग: ला इलाहा इल्लल्लाह भन्नु हो): यो वचनको दलील हो।
وَأَدْنَاهَا إِمَاطَةُ الْأَذَى عَنْ الطَّرِيقِ (र सबैभन्दा तल्लो भाग बाटोबाट तकलिफदायी कुरा हटाउनु हो): यो अंगहरूको कर्म हो।
وَالْحَيَاءُ (र लाज): यो दिलको कर्म हो
र अल्लाह तआलाको वचन: ﴿ أَيُّكُمْ زَادَتْهُ هَٰذِهِ إِيمَانً﴾ (तिमीहरूमध्ये कसलाई यसले ईमानमा बढाइदियो?) यो ईमान बढ्छ भन्ने कुराको दलील हो, र यदि यो बढ्छ भने अवश्य घट्छ पनि, र दीन घट्छ भन्ने कुरा आप ﷺ को यस वचनमा स्पष्ट रूपमा आएको छ: مَا رَأَيتُ مِنْ نَاقِصَاتِ عَقْلٍ وَدِينٍ (मैले बुद्धि र दीनमा न्यून प्राणीहरू भन्दा बढी अरू केही देखिनँ), त्यसैले दीन घट्छ।
ईमानका छ आधारहरू:
अल्लाहमाथि ईमान
फरिश्ताहरूमाथि ईमान
किताबहरूमाथि ईमान
रसूलहरूमाथि ईमान
आखिरतको दिनमाथि ईमान
राम्रो र नराम्रो क़दरमाथि ईमान