10-درجه دوم ایمان

ویدیو(1) مربوط به این درس:تعریف ایمان

متن درس:

درجه دوم ايمان است كه هفتاد و چند شاخه دارد كه بلند‌ترين آن گفتن لاإله إلا الله و پايين‌ترين آن دوركردن اسباب اذيت از راه است، و حياء شاخه‌اى از ايمان است.

اركان آن شش تا است: اينكه به خدا و فرشتگان و كتابها و پيامبران الهى و همچنين به روز قيامت و تقدير اعم از خوب و بد آن ايمان داشته باشى.

دليل اركان ششگانه مذكور، اين ارشاد خداوندى است:

﴿لَّيۡسَ ٱلۡبِرَّ أَن تُوَلُّواْ وُجُوهَكُمۡ قِبَلَ ٱلۡمَشۡرِقِ وَٱلۡمَغۡرِبِ وَلَٰكِنَّ ٱلۡبِرَّ مَنۡ ءَامَنَ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِ وَٱلۡمَلَٰٓئِكَةِ وَٱلۡكِتَٰبِ وَٱلنَّبِيِّ‍ۧنَ﴾ [البقرة: 177].

 «نيكى آن نيست كه رويتان را به‌سوى مشرق و مغرب آوريد بلكه نيكى آن است كه بنده به خداوند و روز بازپسين و فرشتگان وكتب آسمانى و پيغمبران ايمان داشته باشد».

و دليل تقدير: اين ارشادخداوندى است:

﴿إِنَّا كُلَّ شَيۡءٍ خَلَقۡنَٰهُ بِقَدَرٖ ٤٩﴾ [القمر: 49].

«ما هر چيزى را به اندازه آفريديم».

شرح متن:

مرتبه سوم: ایمان

لغتا: یعنی اقرار

شرعاً: گفتن با زبان و اعتقاد یافتن به وسیله قلب و عمل به وسیله اعضا و قلب است، که با طاعت الله، افزایش یافته و با معصیت او، کاهش می یابد.

بنابراین، شرعا باید برای ایمان پنج شرط موجود باشد، و اگر به هر یک از این پنج شرط، خللی وارد شد، از تعریف ایمان نزد اهل سنت و جماعت خارج می شود.

دلیل بر این امور پنجگانه چیست؟

رسول الله صلی الله علیه وسلم می فرماید: ( برترین آن گفتن لا إله إلا الله ) است. این دلیل بر قول است.

و فرموده: ( و أدناها إماطة الأذی عن الطریق )، این دلیل بر عمل جوارح است.

و فرموده: ( والحیاء )، این عمل قلب است.

و این فرموده الله تعالی: ( أیُّکم زادته هذه ایمانا )، دلیل بر این است که ایمان ازدیاد می یابد، و اگر ایمان ازدیاد می یابد، پس کم نیز می شود، و نقص دین به صراحت در این فرموده رسول الله صلی الله علیه وسلم ذکر شده است: ( ما رأیت من ناقصات عقل و دین )، بنابراین دین نیز نقصان می یابد.

ارکان ایمان شش تاست:

ایمان به الله

ایمان به ملائکه

ایمان به کتاب های آسمانی

ایمان به پیامبران

ایمان به روز قیامت

ایمان به قضا و قدر؛ چه خیر باشد و چه شر.

ویدیو(2) مربوط به این درس:ایمان به الله

رکن اول: ایمان به الله، مستلزم چهار چیز است:

اول: ایمان به وجود الله سبحانه و تعالی که به وسیله چهار چیز است:

یک: به وسیله عقل: عقلا محال است که مخلوقی وجود داشته باشد و خالقی نداشته باشد: ( أم خلقوا من غیر شیء أم هم الخالقون )

دو: به وسیله حس: وقتی در مشکلات و سختی ها هستی، دستان خود را به آسمان بلند کرده، و می گویی: یا ربّ. و می بینی که این سختی به إذن الله حل می شود.

سه: به وسیله فطرت: « هر نوزادی بر فطرت به دنیا می آید؛ پدر و مادرش او را یهودی یا نصرانی یا مجوسی می کنند ».

چهار: به وسیله شرع: ابن قیم رحمه الله ذکر می کند که هیچ آیه ای در قرآن وجود ندارد مگر اینکه دلیلی بر توحید است.

دوم: ایمان به توحید ربوبیت.

سوم: ایمان به توحید ألوهیت

چهارم: ایمان به توحید أسماء و صفات

ویدیو(3)مربوط به این درس:ایمان به ملائكه

رکن دوم: ایمان به ملائکه

ملائکه: عالَمی غیبی هستند که الله آنها را از نور خلق کرده است. الله را اطاعت کرده و او را نافرمانی نمی کنند، و دارای روح هستند: ( روح القدس)، و جسم دارند: ( جاعل الملائکة رسلا أولی أجنحة مثنی و ثلاث و رباع یزید فی الخلق ما یشاء )، و دارای عقل و قلب هستند: ( حتی إذا فزع عن قلوبهم قالوا ماذا قال ربکم ).

 به آنها و به اسم های آنها که الله به ما یاد داده مانند: جبریل و میکائیل و اسرافیل، و نیز به صفاتشان ( لا یعصون الله ما أمرهم و یفعلون ما یؤمرون ) و به أعمال آنها مثل حمل کنندگان عرش، و به اخباری که در مورد آنها چه به صورت مجمل و چه به صورت مفصل آمده است، ایمان داریم.

ویدیو (4)مربوط به این درس: ایمان به كتابهای آسمانی

رکن سوم: ایمان به کتاب های آسمانی

واجب است که ایمان داشته باشیم این کتاب ها کلام حقیقی الله هستند و مَجاز نیستند. از جانب الله نازل شده و مخلوق نیستند. و الله همراه با هر رسولی، کتابی نازل کرده است. به آنها ایمان آورده و نیز به هر چیزی که الله در مورد آنها ما را با خبر کرده، مانند: اسم و خبر و احکام مجمل و مفصل آنها تا وقتی که منسوخ نشده است، ایمان می آوریم؛ و ایمان داریم که قرآن ناسخ همه کتاب های قبل از خود است که این کتاب ها: تورات و انجیل و زبور و صحف ابراهیم و موسی می باشند.

ویدیو (5)مربوط به این درس: ایمان به پیامبران

رکن چهارم: ایمان به پیامبران:

واجب است ایمان داشته باشیم که آنها بشر بوده و هیچکدام از خصائص ربوبیت را ندارند، و آنها همه بندگان الله هستند و مورد پرستش قرار نمی گیرند. الله آنها را فرستاده و به سوی آنها وحی کرده است، و آنها را به وسیله نشانه هایی مورد تایید قرار داده، و آنها امانت را ادا کرده و امت را نصیحت کرده و پیام الله را ابلاغ کرده اند. در راه الله آنگونه که باید جهاد کنند، جهاد کرده اند. به آنها و اسم هایشان و اوصاف آنها که الله ما را از آنها با خبر ساخته و نیز اخبار آنها که بصورت مجمل و مفصل آمد، ایمان داریم. و ایمان داریم که اولین پیامبر، آدم علیه السلام است و اولین رسول، نوح علیه السلام می باشد، و خاتم انبیاء و رسولان، محمد صلی الله علیه وسلم می باشد، و شریعت های گذشته همه به وسیله شریعت محمد صلی الله علیه وسلم منسوخ شده اند، و پیامبران اولو العزم پنج نفر هستند که در سوره شوری و احزاب ذکر شده اند: ( محمد و نوح و ابراهیم و موسی و عیسی علیهم السلام ).

ویدیو(6) مربوط به این درس:ایمان به روز آخرت

رکن پنجم: ایمان به روز قیامت:

متضمن ایمان به همه خبرهایی است که پیامبر صلی الله علیه وسلم در مورد احوال بعد از مرگ به ما داده است: مثل: فتنه قبر، دمیدن در صور، بلند شدن مردم از قبرهایشان، و میزان، و کارنامه های اعمال، و پل صراط، و حوض، و شفاعت، و بهشت، و جهنم، و دیدن پروردگار توسط مومنان در روز قیامت و در بهشت، و دیگر امور غیبی.

ویدیو(7) مربوط به این درس: ایمان به قضا و قدر

رکن ششم: ایمان به قضاو قدر، چه خیر باشد و چه شر.

این رکن متضمن این است که به چهار چیز ایمان داشته باشیم:

اول: علم: ایمان داشته باشیم به اینکه الله سبحانه و تعالی همه چیز را می داند.

دوم: کتابت: ایمان داشته باشیم که الله مقدار هر چیزی را تا زمانی که قیامت برپا می شود، نوشته است.

سوم: مشیئت: ایمان داشته باشیم که هر چه الله بخواهد، می شود، و هر چه را نخواهد، نمی شود، و بنده نیز دارای مشیئت است و مشیئت بنده تحت مشیئت الله سبحانه و تعالی وارد می شود.

چهارم: خلق: ایمان داشته باشیم که بنده و اعمالش، و نیز همه کائنات، مخلوق هستند. دلیل: ( الله خالق کل شیء ) و ( والله خلقکم و ما تعملون).

این مراتب چهار گانه را شاعر در این بیت جمع کرده است:

علم، کتابة مولانا، مشیئته       وخلقه وهو ایجاد و تکوین